Licencja instytucji kredytowej (banku) w Bułgarii

Na czym polega działalność

Zgodnie z ustawą o instytucjach kredytowych (Закон за кредитните институции, CIA) bank (instytucja kredytowa) to osoba prawna, która publicznie przyjmuje depozyty lub inne środki podlegające zwrotowi i udziela kredytów lub innego finansowania na własny rachunek i własne ryzyko¹. Bank z licencją może wykonywać także inne czynności, jeżeli obejmuje je licencja, na przykład usługi płatnicze i transakcje gwarancyjne².

Publicznie przyjmować depozyty lub inne środki podlegające zwrotowi może tylko bank licencjonowany w Bułgarii, licencjonowany przez BNB oddział banku z państwa trzeciego albo bank z zezwoleniem innego państwa członkowskiego³. Udzielanie pożyczek wyłącznie ze środków niepozyskanych od ludności jest działalnością instytucji finansowej, a nie banku⁴. Spółka bez licencji bankowej nie może używać słowa „bank” w nazwie ani w reklamie⁵.

Akty prawne i organy

Podstawą jest ustawa o instytucjach kredytowych (Dziennik Państwowy nr 59 z 2006 r., ostatnio zmieniona w Dzienniku Państwowym nr 71 z 2026 r., obowiązująca od 7 sierpnia 2026 r.); działalność bankowa wymaga licencji⁶. Szczegóły określa zarządzenie nr 2 BNB z 22 grudnia 2006 r. o licencjach, zatwierdzeniach i zezwoleniach udzielanych przez BNB na podstawie tej ustawy⁷.

Rozporządzenie Rady (UE) nr 1024/2013 (o jednolitym mechanizmie nadzorczym, SSM) powierza Europejskiemu Bankowi Centralnemu (EBC) zadanie udzielania zezwoleń instytucjom kredytowym⁸. Wniosek składa się do właściwego organu krajowego, który przedstawia EBC projekt decyzji; projekt uznaje się za przyjęty, jeżeli EBC nie zgłosi sprzeciwu w ciągu dziesięciu dni roboczych, z możliwością jednorazowego przedłużenia⁹. Wymogi w zakresie funduszy własnych określa rozporządzenie (UE) nr 575/2013 (CRR)²⁰.

Ustawa wskazuje Bułgarski Bank Narodowy (BNB) i EBC jako organy właściwe na podstawie rozporządzenia SSM¹⁰. Po wprowadzeniu euro 1 stycznia 2026 r. BNB jest pełnym członkiem SSM¹¹. Wydane licencje wpisuje się do rejestru prowadzonego przez BNB¹²; wpisu dokonuje się po złożeniu dokumentów do rozpoczęcia działalności¹³.

Kto musi złożyć wniosek

Każda osoba prawna prowadząca działalność bankową w Bułgarii potrzebuje licencji⁶. Bank z zezwoleniem innego państwa członkowskiego może działać bezpośrednio lub przez oddział na podstawie zezwolenia macierzystego³; bank z państwa trzeciego potrzebuje licencji BNB na oddział¹⁴.

Ustawy nie stosuje się do BNB, do kas wzajemnej pomocy udzielających pożyczek wyłącznie członkom ze składek członków, do lombardów ani (z określonymi wyjątkami) do operatorów pocztowych w zakresie przekazów pocztowych¹⁵.

Wymagania wobec wnioskodawcy

• Forma prawna i kapitał: bank tworzy się jako spółkę akcyjną¹⁶; licencji udziela się spółce akcyjnej w organizacji¹⁷. Minimalny wpłacony kapitał przy założeniu wynosi 5 mln EUR, a wkłady do tego minimum mogą być wyłącznie pieniężne¹⁸. Osoby obejmujące 3% kapitału lub więcej muszą płacić z własnych środków, a pochodzenie środków musi być jasne i legalne¹⁹. Po uzyskaniu zezwolenia bank musi stale spełniać wymogi CRR: współczynnik kapitału podstawowego Tier 1 4,5%, współczynnik kapitału Tier 1 6% i łączny współczynnik kapitałowy 8%²⁰.
• Akcjonariusze: akcjonariusze kontrolujący ponad 3% głosów nie mogą mieć możliwości szkodzenia wiarygodności ani bezpieczeństwu banku, a obejmujący 10% lub więcej muszą spełniać wymagania dla nabycia znacznego pakietu akcji²¹.
• Organ zarządzający: bankiem kierują i reprezentują go łącznie co najmniej dwie osoby, z których co najmniej jedna mówi po bułgarsku; muszą kierować bankiem osobiście pod adresem jego siedziby, a osoba prawna nie może być członkiem zarządu²². Każdy członek zarządu musi mieć co najmniej tytuł magistra, wystarczające doświadczenie bankowe lub finansowe (dwie osoby kierujące – co najmniej pięć lat na stanowisku kierowniczym w banku lub porównywalnej instytucji), dobrą reputację, uczciwość, rzetelność i niezależność oraz wystarczająco dużo czasu²³. Co najmniej jeden członek rady nadzorczej (lub dyrektor niewykonawczy) musi być niezależny²⁴. Członków organów można wybrać dopiero po uprzednim zatwierdzeniu przez właściwy organ²⁵.
• Personel, kluczowe funkcje i kontrola wewnętrzna: przed wydaniem licencji wnioskodawca musi wykazać, że utworzono funkcje zarządzania ryzykiem, zgodności i audytu wewnętrznego oraz że są odpowiednie pomieszczenia i wyposażenie techniczne²⁶.
• Siedziba: siedziba statutowa i adres zarządu muszą pokrywać się z miejscem, w którym bank jest faktycznie zarządzany, i znajdować się w państwie, w którym bank faktycznie działa²⁷.
• Przeciwdziałanie praniu pieniędzy, plan biznesowy i IT: plan biznesowy, struktura organizacyjna, systemy kontroli wewnętrznej, polityki i program środków przeciw praniu pieniędzy muszą zapewniać należyte zarządzanie ryzykiem oraz wiarygodność i stabilność banku²⁸. Przed rozpoczęciem działalności bank składa szczegółowy opis swojego systemu informatycznego i środków jego ochrony²⁹. Szczegółowe rozwiązania w tych obszarach ustala się dla sytuacji klienta.

Jakie dokumenty się składa

• Pisemny wniosek zawiera informacje określone w akcie delegowanym wydanym na podstawie art. 8 ust. 2 dyrektywy 2013/36/UE³⁰, czyli rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) 2022/2580: tożsamość i historia wnioskodawcy; program działalności; informacje finansowe; program operacji, struktura organizacyjna, systemy kontroli wewnętrznej i biegli rewidenci; kapitał w chwili zezwolenia; faktyczne kierownictwo; akcjonariusze ze znacznymi pakietami albo, gdy nikt takiego nie ma, 20 największych akcjonariuszy³¹.
• Ustawa dodaje dane o posiadaczach 3% lub więcej akcji z prawem głosu i o 20 największych akcjonariuszach, z ich działalnością zawodową z pięciu lat, oraz oświadczenia o zapłacie z własnych środków, pochodzeniu środków i podatkach zapłaconych w ciągu pięciu lat³².
• Zarządzenie nr 2 dodaje między innymi statut i protokół zgromadzenia założycielskiego, dowód, że każdy akcjonariusz wpłacił co najmniej 25% objętych akcji, a dla każdego akcjonariusza z 3% lub więcej – tożsamość, dane o dochodach, podatkach i działalności zawodowej z pięciu lat, salda bankowe i zobowiązania; akcjonariusze z 10% lub więcej dodają dane z dziesięciu lat, a osoby prawne także strukturę grupy i list referencyjny z banku³³.

Opłata i termin rozpatrzenia

Zarządzenie nr 2 określa opłatę za wydanie licencji bankowej na 100 000 lewów (BGN); BNB nie rozpatruje dokumentów do czasu jej uiszczenia³⁷. Zgodnie z ustawą o wprowadzeniu euro akty określające opłaty w lewach stosuje się nadal według zasad przeliczenia tej ustawy³⁸.

Organ bada dokumenty oraz wiarygodność i sytuację finansową wnioskodawcy³⁹. W ciągu trzech miesięcy od otrzymania wniosku – a jeżeli jest niekompletny, od otrzymania wszystkich wymaganych dokumentów – decyduje o wydaniu licencji pod warunkami z art. 15 ust. 1 CIA albo odmawia⁴⁰. Licencję wydaje się następnie, jeżeli w trzymiesięcznym terminie z art. 15 ust. 1 CIA wnioskodawca wykaże wpłacony kapitał, spełnienie wymagań przez kierujących, pomieszczenia i wyposażenie oraz funkcje kontrolne; w przeciwnym razie licencji się odmawia⁴¹. W każdym przypadku licencję wydaje się lub odmawia jej w ciągu 12 miesięcy od otrzymania wniosku⁴².

Są to terminy ustawowe, a nie obietnica: organ może wyłączyć czynności, do których wnioskodawca nie ma kwalifikacji⁴³, i odmawia z uzasadnieniem, jeżeli warunek nie jest spełniony albo dokumenty są niekompletne lub niewiarygodne⁴⁴.

Obowiązki po uzyskaniu licencji

Bank musi stale spełniać wymogi CRR w zakresie funduszy własnych²⁰.

Co robi LexorCorp Global OÜ

Oferujemy dokumentację regulacyjną i koordynację projektu utworzenia nowej instytucji kredytowej (banku) w Estonii lub Bułgarii⁴⁵: dokumentację założycielską, wniosek o licencję z trzyletnim planem biznesowym i prognozami finansowymi, akta akcjonariuszy i kapitału, ramy ładu, ryzyka, zgodności, przeciwdziałania praniu pieniędzy i bezpieczeństwa informacji oraz skompletowanie dossier we współpracy z lokalnymi specjalistami prawnymi i regulacyjnymi⁴⁶.

Klient zapewnia kapitał, ludzi, pomieszczenia, IT i informacje źródłowe oraz podpisuje dokumenty⁴⁷. Nasze wynagrodzenie nie obejmuje opłat państwowych i nadzorczych, kapitału regulacyjnego ani kosztów osób trzecich; zezwolenia udziela organ nadzoru⁴⁸. Nie udzielamy porad prawnych, audytowych ani podatkowych i żaden usługodawca nie może obiecać zezwolenia, jego daty ani decyzji organu⁴⁹.

Częste pytania

Źródła

Każda numerowana informacja pochodzi z oficjalnego źródła. Źródła są wymienione na stronie angielskiej: Credit institution (bank) licence in Bulgaria

Przygotowujemy dokumentację wniosku i prowadzimy postępowanie; decyzję podejmuje organ. To nie jest porada prawna.

Zamów dokumentację wniosku · od €3,500 Pełne informacje prawne (po angielsku) Wszystkie rodzaje działalności wymagającej zezwolenia